Bart Formsma groeide op als sportieveling. Voetballen was zijn passie, maar naarmate hij ouder werd, werd het steeds lastiger. “Elk jaar ging het iets onhandiger. Mijn lichaam trok het minder goed en ik kon mijn leeftijdsgenoten niet bijbenen,” vertelt hij. Ook speelde hij met een pet op vanwege zijn ogen — iets wat niet iedereen begreep.
Die combinatie van onbegrip en het gevoel van stilstaan zette hem aan het denken. Uiteindelijk vond hij zijn plek in het rolstoelbasketbal bij Redeoss (Delft). De overstap naar Rotterdam (toendertijd Arrows’81) kwam op een mooi moment: “Tijdens een finaledag van toernooidivisie B kwamen Maykel van Rijsinge en Gijs Even naar mij toe. “Sindsdien ben ik niet meer weggeweest uit Rotterdam.”
Plezier als Fundament
Wat Rotterdam Basketbal sterk maakt, gaat verder dan tactiek of talent. Het gaat om cultuur. Twee jaar geleden keerde RoBa terug in de eredivisie. Bart: “We begonnen niet met ‘kunnen we kampioen worden?’, maar met: met welke spelers wordt het een gezellig jaar? Eerst moet iedereen het naar zijn zin hebben. Er moet gelachen kunnen worden, er moet ruimte zijn om jezelf te zijn.”
Die sfeer voel je overal terug. Coach Camilo van Trijp speelt een cruciale rol: “Hij houdt de groep bij elkaar, prikt door dingen heen en houdt ons scherp.” Ook het oliebollentoernooi toont deze mentaliteit — valide spelers stappen zelf in een rolstoel om te ervaren hoe leuk en technisch het spel is. Bart lacht: “Aan het einde van de dag is de jeugd niet meer uit de stoelen te halen. Dat is precies wat je wilt.”
Teamwork als Kracht
Rotterdam Basketbal beschikt over een sterke, brede selectie. Met spelers als Bert Freriks, Jitske Visser, Bo Kramer, Frank de Goede en Frank de Jong hebben ze veel verschillende line-ups en tactieken paraat. “We hebben een grote bank. Dat maakt het voor tegenstanders lastig om iedereen af te stoppen. Het helpt het niveau hoog te houden ook als er iemand ontbreekt,” zegt Bart.
Maar teamwork gaat ook om organisatie. Bart benoemt expliciet hoe waardevol het is om een volledig en betrokken bestuur te hebben. “Dat is niet vanzelfsprekend. Het vraagt mensen die er écht voor willen staan en ervoor zorgen dat het rolstoelbasketbalteam niet als ‘extraatje’ wordt gezien, maar als volwaardig onderdeel van de club. Toen Arrows’81 opging in Rotterdam Basketbal zijn we met open armen ontvangen door de voormalig voorzitster Dorinde Hoogsteden.” Het is mooi om te zien dat het huidige bestuur dit gevoel weet vast te houden — een stabiliteit die winst oplevert voor zowel het team als de hele club.
EuroCup: Uitdaging en realisme
Rotterdam Basketbal RSE1 is dit jaar wederom een sterk team, die de afgelopen 2 weken de Basketball Cup én de BENE League heeft gewonnen. Ze zijn nog in de running voor twee meer: Final Four en EuroCup 4 finale in Vicenza, Italië (23-26 april).
Met de EuroCup op het programma kijkt Bart er vooral naar uit dat hij mee kan. Het was de vraag of hij mee kon omdat hij nog nooit internationaal gekeurd was. Uiteindelijk is hij gekeurd vanwege een beperking in zijn voet. “Hierdoor voelt het extra bijzonder om op dit niveau wedstrijden te spelen”.
Tegelijk is hij realistisch. “Sommige tegenstanders liggen hen beter dan andere; tegen een team als Trier verwacht hij een taaie wedstrijd. Maar de insteek blijft hetzelfde: goed voorbereid zijn, plezier houden, en alles geven”.
Vorig jaar was de mindset: focus op plezier en dan zien we wel hoe ver we komen. Dit seizoen waren er meer verwachtingen. Ze verloren ook wedstrijden, onder andere omdat ze nog niet altijd goed op elkaar ingespeeld waren of omdat er afwezigen waren. Juist dan wordt hun brede selectie een kracht wanneer ze compleet zijn: doorwisselen houdt het tempo en het niveau hoog.
PhD en onderzoek: techniek en zorg bij elkaar brengen
Naast de sport bouwt Bart aan een wetenschappelijke carrière. Hij studeerde technische geneeskunde, de brug tussen techniek en zorg. Nu werkt hij als PhD-kandidaat op de afdeling longziekten van het Erasmus MC.
Zijn onderzoek draait om wat je kunt meten in de adem van patiënten. In plaats van meteen invasieve onderzoeken te doen, kijkt hij met de eNose naar de stoffen die je uitademt: “een soort ‘vingerafdruk’ van je ademhaling”. Door die patronen te meten en te vergelijken tussen verschillende aandoeningen, kun je mogelijk: ziektes eerder herkennen, progressie beter voorspellen en sommige belastende onderzoeken voorkomen.
Het past bij hoe Bart zelf in het leven staat: slim meten, vooruit denken, en zoeken naar oplossingen die het leven makkelijker maken.
Slot: waarom dit team werkt
Als je Bart vraagt wat Rotterdam Basketbal sterk maakt, gaat het niet alleen over tactiek of talent. Het gaat over cultuur.
Plezier is de leidraad. Niet als excuus om minder hard te werken, maar als basis waardoor mensen blijven, terugkomen en beter worden. In een team waar je kunt lachen, waar je serieus genomen wordt, en waar de organisatie achter je staat, wordt presteren bijna een logisch gevolg.
En misschien is dat wel de rode draad in Bart’s verhaal — in sport én wetenschap: niet blijven hangen in wat lastig is, maar steeds opnieuw kijken naar wat wél kan.